مصطفى النوراني الاردبيلي
66
دائرة المعارف بزرگ طب اسلامى ( فارسى )
بواسير در وجودشان ديده مىشود بايد از خوردن آن پرهيز نمايند و به طور كلى براى محرورين خوب نيست و بلغميها و صاحبان مزاجهاى سرد بايد با خردل و سير بخورند . قنبيط ( كلم قمرى ) : خوردن كلم بيشتر در بدن توليد سودا مىكند و كسانى كه مبتلا به بيماريهاى سوداوى هستند بايد از آن اجتناب نمايند . كسى كه عادت به خوردن آن دارد بايد با روغن و گوشت فربه آن را اصلاح كند تا خلط آن اعتدال يابد و كمتر توليد سودا نمايد . اگر با آن سركه بخورند گو اين كه به محرورين حرارت مىدهد ولى در عوض زودتر خون سياه توليد مىكند و اين در صورتى است كه به خوردن آن ادامه دهند چون با يك يا دو بار خوردن هيچ خلطى از آن در بدن توليد نمىشود . كسانى كه كلم و كلم قمرى زياد مىخورند بايد بدن را از سودا پاك كنند . * كنف [ مشخصات ] كنف گياهى است بوته مانند و داراى ساقههاى پوشيده از خار است . در غالب نواحى مساعد از جمله ايران پرورش مىيابد . منشأ اصلى آن نواحى مختلف آفريقا ذكر شده است . از مشخصات آن اين است كه برگهايى كامل در قاعده ساقه ولى بهصورت منقسم به 3 - 5 تقسيم عميق پنجهاى در طول آن دارد . گلهاى آن به رنگ زرد با لكه ارغوانى در وسط و ميوهاش پوشينه ، بيضوى و محتوى دانههاى درشت به رنگ قهوهاى است . دانهاش طعم تند و اثر مقوى و اشتهاآور دارد . برگهاى آن جهت درمان ديسانترى مصرف مىشود . در استعمال خارج ، له شده دانه آن در محل ضربخوردگى و كوبيدگى اعضا براى تسكين درد و ناراحتى اثر داده مىشود . براى دانه گياه اثر مقوى باه قائلاند . اين گياه در نواح شمالى ايران مخصوصا در آستارا ، سارى و گرگان مىرويد و پرورش مىيابد . « 1 »
--> ( 1 ) - گياهان دارويى ، دكتر على زرگرى ، ج 1 ، ص 369 .